Nieuws 9 januari 2020

Economie Groot-Rijnmond in 2020

Bron: ING

Stad houdt groei havenregio op peil

Groot-Rijnmond groeit in 2020 iets minder, maar met 1,8% nog altijd boven het gemiddelde in Nederland. De stedelijke regio blijft als groeiend dienstencentrum een drijvende kracht. De haven kent uitdagingen maar ziet het handelsklimaat iets verbeteren. De werkloosheid blijft stabiel op 4,6%, maar het gaat meer inwoners voor de wind.

De economie van Groot-Rijnmond schakelt in 2020 iets terug naar een groei van 1,8%, maar dit blijft boven het gemiddelde in Nederland uitsteken. Industriële bedrijven en bouwers in de regio remmen de groei af. De steeds grotere zakelijke dienstverlening in de stedelijke regio houdt de vaart erin en internationaal zijn er nog veel kansen. De vele groothandels-, transport- en logistiekbedrijven in de haven zitten hier qua groei tussenin. De stad Rotterdam blijft als woon- en bezoekersstad in de lift zitten. Dit is via de detailhandel en vooral de horeca terug te zien. Hierbij speelt ook mee dat inwoners van de regio Rijnmond zelf door koopkrachtvooruitgang en lage werkloosheid meer te besteden krijgen. De groei van het aantal hotelovernachtingen in Rotterdam valt dit jaar tegen, maar door het Eurovisiesongfestival zal dit in 2020 weer toenemen.

Haven kijkt uit naar nieuw handelsperspectief

Voor het havengerelateerde bedrijfsleven was 2019 een jaar met golven vanwege brexit. Aangezien de Nederlandse havens de grootste handelspartner over zee zijn voor het Verenigd Koninkrijk heeft dit impact in de regio Rotterdam. In 2020 gaan er echt controles plaatsvinden. Dit kan de handel remmen, maar ook extra havenactiviteit en banen opleveren. Ondanks steeds productievere terminals in de containeroverslag werd in 2019 ook de stagnatie van de wereldhandel merkbaar. De groei van 5% in de eerste helft van 2019 werd in de tweede helft deels weer tenietgedaan. 2020 belooft lichte verbetering, met duidelijkheid over brexit en positievere signalen rond de handelsoorlog tussen de Verenigde Staten en China. Ook de Duitse industrie gaat mede hierdoor naar verwachting een minder slecht jaar tegemoet. Dat is van belang voor Rotterdam als belangrijke toeleverende haven.

Energietransitie grootste uitdaging voor het nieuwe decennium

De uitdagingen voor de Rotterdamse havenregio nemen toe. Zo heeft Rotterdam voor de komende 10 jaar een eigen klimaatakkoord gesloten voor halvering van de CO2-uitstoot. De energietransitie heeft nu al impact via de teruglopende kolenoverslag en zal de komende jaren veel invloed hebben op de ontwikkeling van regio. Dit is ingrijpend, maar heeft ook een positieve kant. Zo krijgt de voorbereiding van infrastructuur voor afvang, hergebruik en opslag van CO2 (Porthos) verder vorm in 2020. Ook biedt de circulaire economie kansen voor bedrijven. Dit blijkt bijvoorbeeld uit de komst van onder andere een bedrijf in hergebruik van banden en een bedrijf dat batterijen recyclet. Ook slaat de haven een nieuwe weg in met food in plaats van olieproducten op de Kop van de Beer aan het Calandkanaal. Naast druk vanuit de energietransitie neemt ook de concurrentie van andere havens toe. De Rotterdamse haven heeft de afgelopen jaren investeringen in de chemie aan Antwerpen verloren. En in containeroverslag komen ook Zuid-Europese havens op.

Groei van de stad geeft impulsen voor de regio

Ook in de regio Rotterdam heeft de huizenmarkt invloed op de economie. De prijzen liggen in de stad in het derde kwartaal van 2019 38% hoger dan tijdens de vorige piek in 2008, al is de stad nog altijd een stuk betaalbaarder dan Amsterdam. Om de groei van de stad te faciliteren is de ambitie om 18.000 woningen bij te bouwen in Rotterdam in de coalitieperiode 2018-2022 (4.500 per jaar). Nu al worden bijvoorbeeld de Cooltoren, Zalmhaventoren en de Sax aan de skyline toegevoegd, zijn er plannen voor woontorens in het Schieblok, ontwikkeling van het Rijnhavengebied en woningbouw in Rivium (Capelle aan den IJssel). In 2020 kan er verder groen licht komen voor het project Feyenoord City dat in combinatie met een nieuwe brug over de Maas, de zuidkant van Rotterdam op een hoger plan moet brengen. In 2018 en 2019 werd de doelstelling voor woningbouw niet gehaald, het tempo moet dus omhoog.

Arbeidsmarkt verandert van karakter

Het aantal banen in Groot-Rijnmond is in 2018 gegroeid en vooral de regio buiten de stad maakt een inhaalslag. In de regio Groot-Rijnmond is er de afgelopen jaren vooral veel werkgelegenheid bijgekomen in de zakelijke dienstverlening. In 5 jaar tijd groeide het aantal banen in deze sector met 27% (tegenover 10% totaal in Nederland). Inmiddels werkt 28% van de werknemers in deze sector (in de stad Rotterdam 30%). We zien een verschuiving op de arbeidsmarkt want in de industrie groeit het aantal banen nauwelijks. Daarnaast wordt er ook in de haven veel geautomatiseerd en gedigitaliseerd. Dit vraagt om een ander type en hoger opgeleide medewerker. Illustratief daarvoor zijn de datagestuurde containerterminals op de Tweede Maasvlakte waar veel ICT’ers werken.

Werkloosheid na forse daling stabiel, maar wel hoger dan elders

De werkloosheid in Groot-Rijnmond blijft stabiel op 4,6%, ondanks dat het goed gaat met de werkgelegenheid. In de stad Rotterdam is het werkloosheidspercentage in 3 jaar tijd gehalveerd en het aantal mensen in de bijstand neemt af. Dit heeft een positief effect op de levensstandaard van huishoudens met lage inkomens; een ambitie uit het Rotterdamse coalitieakkoord. De werkloosheid nog verder omlaag krijgen, blijft wel een opgave. Het aandeel hoger opgeleiden op de arbeidsmarkt gaat in Rotterdam door de gegroeide populariteit en het vaker ‘blijven hangen’ van studenten met sprongen vooruit. Dat werkt positief. Vooral bij minder goed opgeleide jongeren en ook bij ouderen, ligt de werkloosheid nog relatief hoog. De uitdaging ligt daar bij de aansluiting op de vraag van werkgevers.  Er is meer behoefte aan ICT-specialisten, maar ook aan verpleegkundigen en leerkrachten. De arbeidsmarkt is het krapst voor vakkrachten in de installatiebranche en elektrotechniek. Voor wie zich kan en wil omscholen zijn er dus kansen.

Presentatie Economische Verkenning Rotterdam 2 maart 2020

Wilt u meer weten over de economische ontwikkelingen van Rotterdam en de regio? Kom dan naar de presentatie van de Economische Verkenning Rotterdam op 2 maart 2020 (vanaf 13.30 uur) . Het thema is: De veranderende economie en de groeiende innovatiekracht van Rotterdam. Meer informatie over de presentatie Economische Verkenning Rotterdam.

Meer nieuws

Terug naar boven

Bekijk meer cijfers

Bekijk het EVR dashboard